Kraamzorg vergoeding zorgverzekering: wat krijg je vergoed?

De komst van een baby is een bijzondere periode, maar ook een drukke tijd vol praktische vragen. Eén van de meest gestelde vragen is: wat vergoedt mijn zorgverzekering eigenlijk voor kraamzorg? Goed nieuws: kraamzorg valt in Nederland onder de basisverzekering, maar er zijn regels en limieten waar je rekening mee moet houden.

Kraamzorg is onderdeel van de basisverzekering

In Nederland heeft iedere zwangere vrouw recht op kraamzorg via de basisverzekering. Dit is vastgelegd in de Zorgverzekeringswet. Je hoeft hiervoor geen aparte aanvullende verzekering af te sluiten. De basisverzekering dekt kraamzorg thuis en in een kraamhotel, mits medisch noodzakelijk of als alternatief voor een thuisbevalling.

Het gaat om professionele zorg die wordt geleverd door een erkende kraamzorgorganisatie. Die organisatie moet een contract hebben met jouw zorgverzekeraar, of je kiest voor een niet-gecontracteerde aanbieder waarbij andere vergoedingsregels gelden.

Wat houdt kraamzorg precies in?

Kraamzorg omvat zorg voor de moeder en de pasgeborene in de eerste dagen na de bevalling. Denk aan:

Controle van de gezondheid van moeder en baby
Ondersteuning bij borstvoeding of flesvoeding
Verzorging van de navelstreng en de eerste badbeurten van de baby
Lichte huishoudelijke taken zoals koken en was
Voorlichting over opvoeding, veilig slapen en voeding

De kraamverzorgster komt gemiddeld tussen de 8 en 49 uur per bevalling, afhankelijk van de situatie.

Hoeveel uren kraamzorg vergoedt je zorgverzekering?

De zorgverzekering vergoedt minimaal 24 uur en maximaal 80 uur kraamzorg, gespreid over maximaal 10 dagen na de bevalling. De exacte hoeveelheid uren hangt af van het indicatiesysteem dat wordt gebruikt: het Landelijk Indicatieprotocol Kraamzorg (LIP).

Via het LIP wordt bepaald hoeveel uur zorg jij nodig hebt, op basis van factoren als:

Of dit je eerste of volgende bevalling is
De gezondheid van moeder en baby
Thuis- of ziekenhuisbevalling
Aanwezigheid van een partner of andere hulp in huis
Eventuele medische omstandigheden

Gemiddeld aantal uren in de praktijk

In de praktijk krijgen gezinnen gemiddeld zo'n 49 uur kraamzorg, verdeeld over 8 tot 10 dagen. Bij een eerste kind en een thuisbevalling zijn dit doorgaans meer uren dan bij een tweede bevalling met een vlot herstel.

Het is verstandig om vooraf contact op te nemen met je kraamzorgorganisatie om een realistisch beeld te krijgen van het aantal uren dat voor jou geïndiceerd wordt.

Eigen bijdrage bij kraamzorg: dit betaal je zelf

Hoewel kraamzorg vergoed wordt via de basisverzekering, betaal je als ouder een eigen bijdrage per uur. Dit is een wettelijk vastgesteld bedrag. In 2024 bedraagt de eigen bijdrage 4,70 euro per uur. Dit bedrag wordt jaarlijks vastgesteld door de overheid en kan ieder jaar iets veranderen.

Stel dat je 49 uur kraamzorg ontvangt, dan betaal je zelf: 49 x 4,70 = 229,30 euro. Dit is een vaste bijdrage en staat los van je eigen risico.

Eigen risico en kraamzorg

Kraamzorg valt buiten het verplicht eigen risico. Je hoeft de kosten voor kraamzorg dus niet eerst zelf te betalen totdat je eigen risico is verbruikt. Dit is een belangrijk verschil met veel andere zorgkosten. De eigen bijdrage per uur is de enige extra kostenpost.

Vrijstelling eigen bijdrage

In sommige situaties hoef je de eigen bijdrage niet te betalen. Heb je een laag inkomen of een bijstandsuitkering? Dan kun je mogelijk aanspraak maken op vrijstelling via de gemeente of via het Centraal Administratie Kantoor (CAK). Neem hiervoor contact op met jouw gemeente of de sociale dienst.

Gecontracteerde versus niet-gecontracteerde kraamzorg

Er is een belangrijk onderscheid tussen kraamzorgorganisaties die een contract hebben met jouw zorgverzekeraar, en organisaties zonder zo'n contract.

Gecontracteerde kraamzorg

Kies je voor een gecontracteerde aanbieder, dan regelt de zorgverzekeraar de betaling rechtstreeks met de kraamzorgorganisatie. Jij betaalt alleen de eigen bijdrage per uur. Dit is de makkelijkste en voordeligste route voor de meeste gezinnen.

Controleer via de website van je zorgverzekeraar welke kraamzorgorganisaties een contract hebben in jouw regio. Dit kun je ook doen via de vergelijkingswebsite van het Zorginstituut Nederland.

Niet-gecontracteerde kraamzorg

Kies je bewust voor een organisatie zonder contract, dan vergoedt je zorgverzekeraar meestal minder. Vaak krijg je een percentage van het maximumtarief vergoed, variërend van 75 tot 100 procent afhankelijk van de verzekeraar. Het resterende deel betaal je zelf. Dit kan oplopen tot honderden euro's extra.

Let op: sommige verzekeraars hanteren een restitutiepolis, waarbij je de kosten eerst zelf betaalt en daarna declaratie indient. Controleer altijd je polisvoorwaarden.

Aanvullende verzekering voor extra kraamzorg

Als je meer uren kraamzorg wilt of nodig hebt dan de basisverzekering dekt, biedt een aanvullende verzekering uitkomst. Niet alle verzekeraars bieden dit aan, maar sommige pakketten vergoeden extra uren boven op de basisvergoeding.

Wat dekt de aanvullende verzekering?

De aanvullende verzekering verschilt sterk per verzekeraar. In het algemeen kun je denken aan:

Vergoeding van extra uren kraamzorg bovenop het LIP-advies
Vergoeding van een kraamverzorgster bij onvoldoende beschikbaarheid
Vergoeding van kraamhotelverblijf wanneer thuiszorg niet mogelijk is

Vergelijk de polissen zorgvuldig. Let op de maximale vergoeding per uur en het maximale aantal extra uren. Sluit de aanvullende verzekering bij voorkeur af voordat je zwanger wordt, of in ieder geval voor het einde van het eerste kwartaal van de zwangerschap.

Kraamhotel via de basisverzekering

Verblijf in een kraamhotel is onder bepaalde voorwaarden ook gedekt door de basisverzekering. Dit is het geval als een thuisbevalling medisch niet verantwoord is, of als er thuis onvoldoende mogelijkheden zijn voor goede kraamzorg. De indicatie hiervoor wordt gesteld door de verloskundige of gynaecoloog.

Kraamzorg aanvragen: zo werkt dat

Kraamzorg aanvragen doe je het liefst vroeg in de zwangerschap, idealiter vóór week 16. Er is namelijk een beperkt aanbod van kraamverzorgsters, en populaire periodes zoals zomer en feestdagen raken snel vol.

Stap-voor-stap aanvraag

Kies een kraamzorgorganisatie die gecontracteerd is door jouw zorgverzekeraar.
Meld je aan via de website of telefonisch, zo vroeg mogelijk in de zwangerschap.
De organisatie neemt contact op voor de indicatiestelling via het LIP.
Bevestig de afspraken rondom de datum, regio en eventuele wensen.

Na de bevalling neemt de kraamverzorgster contact op en start de zorg zo snel mogelijk, normaal gesproken binnen enkele uren tot een dag na de geboorte.

FAQ: veelgestelde vragen over kraamzorg vergoeding

Valt kraamzorg onder het eigen risico?

Nee. Kraamzorg valt buiten het verplicht eigen risico van je zorgverzekering. Je betaalt wel een wettelijke eigen bijdrage per uur, maar die staat los van het eigen risico.

Hoeveel uur kraamzorg heb ik recht op?

Via de basisverzekering heb je recht op minimaal 24 en maximaal 80 uur kraamzorg. Het exacte aantal wordt bepaald via het LIP (Landelijk Indicatieprotocol Kraamzorg), op basis van jouw persoonlijke situatie.

Moet ik de eigen bijdrage altijd betalen?

In de meeste gevallen wel. De eigen bijdrage in 2024 is 4,70 euro per uur. Ben je minima of heb je een bijstandsuitkering, dan kun je mogelijk vrijstelling aanvragen via de gemeente of het CAK.

Wat als ik de kraamzorg niet gebruikt?

Als je de kraamzorg niet of gedeeltelijk gebruikt, heb je geen recht op een vergoeding voor de niet-gebruikte uren. De vergoeding geldt per daadwerkelijk geleverd uur.

Vergoedt de zorgverzekering ook een kraamhotel?

Ja, maar onder strikte voorwaarden. Een kraamhotelverblijf wordt vergoed als thuiszorg medisch niet verantwoord is of praktisch niet mogelijk is. De indicatie moet worden gesteld door een verloskundige of arts. Sommige aanvullende verzekeringen vergoeden een kraamhotel ruimer.

Kan ik zelf een kraamverzorgster kiezen?

Je kunt kiezen voor een kraamzorgorganisatie naar keuze. Wil je een specifieke kraamverzorgster, dan kun je dit aangeven bij de organisatie, maar dit is niet altijd mogelijk vanwege beschikbaarheid. Kies bij voorkeur een gecontracteerde organisatie voor de hoogste vergoeding via je basisverzekering.