---
title: "Kraamzorg bij een thuisbevalling: hoe werkt het?"
slug: "kraamzorg-thuisbevalling"
description: "Alles over kraamzorg bij een thuisbevalling: wat doet de kraamverzorgende, hoe regel je het, en waar moet je op letten? Lees ons praktische overzicht."
excerpt: "Een thuisbevalling vraagt om goede voorbereiding, en kraamzorg speelt daarin een cruciale rol. Ontdek hoe kraamzorg bij een thuisbevalling precies werkt."
target_keyword: "kraamzorg thuisbevalling"
secondary_keywords: []
internal_links: []
featured_image_description: "Een kraamverzorgende helpt een pasgeboren baby en moeder thuis, in een warme en vertrouwde omgeving met zachte verlichting."
author: "Dennis"
date: "2026-05-17"
site_slug: "vindkraamzorg"
---

# Kraamzorg bij een thuisbevalling: hoe werkt het?

Nederland is een van de weinige landen ter wereld waar thuisbevallingen zo gewoon zijn. Ongeveer twintig procent van de bevallingen vindt nog steeds thuis plaats. Daarbij hoort professionele kraamzorg die al aanwezig is tijdens de bevalling zelf. Maar hoe werkt dat precies, en wat kun je verwachten van de kraamverzorgende die bij jou thuis komt?

## Wat is de rol van de kraamverzorgende bij een thuisbevalling?

Bij een ziekenhuisbevalling is er een team van verloskundigen en verpleegkundigen aanwezig. Thuis is de verdeling anders: de verloskundige leidt de bevalling medisch, en de kraamverzorgende ondersteunt zowel de verloskundige als de moeder. Die twee rollen vullen elkaar aan en vormen samen de kern van de thuisbevalling.

### Ondersteuning tijdens de bevalling

De kraamverzorgende arriveert meestal in de actieve fase van de bevalling. Ze zorgt voor de praktische kant: schone handdoeken en lakens klaarzetten, warm water, instrumenten aanreiken aan de verloskundige, en de omgeving hygiënisch houden. Tegelijk biedt ze emotionele ondersteuning aan de bevallende vrouw en haar partner. Ze helpt bij ademhalingsoefeningen, biedt een warm kompres aan en houdt de sfeer rustig.

### Direct na de geboorte

Zodra de baby geboren is, neemt de kraamverzorgende een groot deel van de zorg over. Ze weegt en meet de baby, helpt bij de eerste voeding, en houdt de temperatuur van de pasgeborene in de gaten. Ook controleert ze de nageboorte samen met de verloskundige en let ze op tekenen van bloedverlies bij de moeder. Zodra de verloskundige vertrekt, is de kraamverzorgende nog een tijdje aanwezig om alles te monitoren.

## Hoe plan je kraamzorg bij een thuisbevalling?

De planning van kraamzorg begint al vroeg in de zwangerschap. Wacht je te lang, dan loop je het risico dat er geen plek meer is bij een kraamzorgorganisatie in jouw regio.

### Zo vroeg mogelijk aanmelden

In Nederland is het gebruikelijk om je rond de tiende week van de zwangerschap aan te melden voor kraamzorg. Sommige organisaties hanteren wachtlijsten, zeker in drukke regio's. Meld je dus tijdig aan, ook als je nog niet zeker weet of je thuis of in het ziekenhuis gaat bevallen. Je kunt dit later altijd aanpassen.

### Wat je bij aanmelding doorgeeft

Bij aanmelding vraagt de kraamzorgorganisatie naar je bevalwens, je verloskundige, je woonsituatie en eventuele medische bijzonderheden. Als je een thuisbevalling plant, is het verstandig dit direct te vermelden. Zo kan de organisatie een kraamverzorgende inplannen die ervaring heeft met thuisbevallingen.

### De oproepbaarheid van de kraamverzorgende

Bij een thuisbevalling wordt er gewerkt met een oproepbaar schema. Dat betekent dat de kraamverzorgende beschikbaar is zodra de verloskundige belt. Dit systeem heet de partusassistentie. Rondom je uitgerekende datum staat er een kraamverzorgende voor je klaar, maar de exacte persoon kan per dienst wisselen. Vraag bij je kraamzorgorganisatie hoe zij dit regelen.

## Wat doet de kraamverzorgende in de kraamweek na een thuisbevalling?

Na de bevalling begint officieel de kraamperiode. In Nederland heb je recht op kraamzorg gedurende de eerste acht tot tien dagen na de geboorte. Bij een thuisbevalling speelt de kraamverzorgende een nog prominentere rol, omdat moeder en baby direct thuis zijn en er geen medisch team ter plaatse is.

### Dagelijkse controles voor moeder en baby

De kraamverzorgende komt dagelijks langs en controleert de gezondheid van moeder en kind. Ze meet de temperatuur van de baby, let op gewichtsverlies, controleert de navel en houdt de huid in de gaten op tekenen van geelzucht. Bij de moeder let ze op tekenen van infectie, de hoeveelheid bloedverlies en het herstel van het perineum.

### Ondersteuning bij borstvoeding

Of je kiest voor borst- of flesvoeding: de kraamverzorgende begeleidt je hierin. Bij borstvoeding helpt ze met de aanleghouding, legt ze uit hoe je weet of de baby genoeg drinkt, en signaleert ze problemen zoals een gebarsten tepel of een niet goed aanhapende baby. Deze begeleiding is bij een thuisbevalling extra waardevol, omdat je minder vanzelfsprekend toegang hebt tot een lactatiekundige.

### Huishoudelijke taken en gezinsondersteuning

Naast de medische zorg helpt de kraamverzorgende ook in het huishouden. Ze verzorgt de was, helpt met koken of opwarmen van maaltijden, en let ook op de andere kinderen als die er zijn. Dit ontlast de partner en zorgt ervoor dat de moeder écht kan rusten in de eerste week.

## Welke materialen heb je nodig voor een thuisbevalling?

Bij een thuisbevalling ben jij de gastheer of gastvrouw. De kraamverzorgende en verloskundige brengen medische materialen mee, maar er zijn ook spullen die jijzelf van tevoren klaar moet hebben.

### Het bevalpakket

De kraamzorgorganisatie of verloskundige geeft je tijdig een lijst van benodigdheden. Denk aan een bevalpakket dat je bij de apotheek bestelt. Daarin zitten beschermende lakens, watervaste matrashoes, handdoeken en hygiënisch materiaal. Bestel dit pakket ruim van tevoren, zodat je er niet ineens om tien uur 's avonds naar op zoek bent.

### De omgeving voorbereiden

Zorg dat de ruimte waar je wilt bevallen goed toegankelijk is. Er moet voldoende verlichting zijn, de kamer moet warm te krijgen zijn (zeker voor de baby), en er moet een bad of douche in de buurt zijn. Bespreek van tevoren met de verloskundige en kraamverzorgende wat zij nodig hebben en welke ruimte zij prettig vinden.

## Wordt kraamzorg bij een thuisbevalling vergoed?

Ja, kraamzorg wordt in Nederland vanuit de basisverzekering vergoed, ongeacht of je thuis of in het ziekenhuis bevalt. Toch zijn er een paar financiële aspecten om rekening mee te houden.

### Eigen bijdrage

In de meeste basisverzekeringen geldt een eigen bijdrage voor kraamzorg van vier euro per uur. De kraamzorgorganisatie rekent dit rechtstreeks met je af. Als je het eigen risico al hebt aangesproken via andere zorgkosten, kan dat invloed hebben op wat je uiteindelijk betaalt.

### Aantal uren kraamzorg

Je hebt recht op een bepaald aantal uren kraamzorg, afhankelijk van je situatie. De minimale aanspraak is 24 uur, de maximale aanspraak is 80 uur. Een indicatiestelling bepaalt hoeveel uur jij toegewezen krijgt. Bij een eerste kind en een thuisbevalling wordt er over het algemeen meer uren toegekend dan bij een tweede of derde kind, omdat de situatie onbekender is.

### Partusassistentie apart verzekerd

De kraamverzorgende die aanwezig is tijdens de bevalling zelf, de zogenaamde partusassistentie, valt soms onder een apart vergoedingsarrangement. Controleer dit bij je zorgverzekeraar en kraamzorgorganisatie, zodat je niet voor verrassingen staat.

## Wat als de thuisbevalling toch uitloopt op een ziekenhuisopname?

Soms verloopt een thuisbevalling anders dan gepland en is een spoedtransport naar het ziekenhuis nodig. Dit is in Nederland een goed georganiseerd systeem, maar het is goed om te weten wat er dan met de kraamzorg gebeurt.

### Continuïteit van zorg

Als je tijdens of na de bevalling naar het ziekenhuis gaat, stopt de rol van de kraamverzorgende tijdelijk. Zodra je ontslagen wordt en thuiskomt, pakt de kraamzorgorganisatie de zorg weer op. De meeste organisaties regelen dit soepel, maar het is verstandig om dit van tevoren te bespreken.

### Kortere verblijftijd in het ziekenhuis

Na een bevalling in het ziekenhuis word je in veel gevallen binnen 24 tot 48 uur ontslagen, zeker als alles goed gaat. Daarna start de reguliere kraamzorg thuis. De kraamverzorgende neemt dan alle zorg op zich, net als bij een geplande thuisbevalling.

---

Veelgestelde vragen over kraamzorg bij een thuisbevalling

Wanneer belt de verloskundige de kraamverzorgende?

De verloskundige belt de kraamverzorgende zodra de bevalling actief begint, of wanneer zij inschat dat de geboorte binnen redelijke tijd zal plaatsvinden. De kraamverzorgende probeert dan zo snel mogelijk aanwezig te zijn. In drukke regio's of bij snelle bevallingen kan het voorkomen dat de kraamverzorgende er net niet op tijd bij is. Bespreek dit scenario van tevoren met je verloskundige.

Mag ik zelf een kraamverzorgende kiezen?

Je kunt bij sommige organisaties een voorkeur opgeven voor een bepaalde kraamverzorgende, maar bij de partusassistentie is dit afhankelijk van wie er op dat moment dienst heeft. In de kraamweek zelf is er soms meer ruimte om een vaste kracht te krijgen. Informeer hiernaar bij aanmelding.

Hoe lang is de kraamverzorgende aanwezig op de dag van de bevalling?

Dit varieert. De kraamverzorgende blijft na de bevalling minimaal enkele uren om moeder en baby te stabiliseren, de eerste voeding te begeleiden en de verloskundige te ondersteunen bij afronding. Daarna kan zij vertrekken, maar ze is de volgende ochtend weer beschikbaar voor de reguliere kraamzorg.

Wat als ik geen thuisbevalling plan maar wil wel voorbereid zijn?

Het is altijd verstandig om je tijdig aan te melden voor kraamzorg, ook als je twijfelt over een thuis- of ziekenhuisbevalling. Geef je wensen aan bij de kraamzorgorganisatie; zij kunnen je adviseren en de juiste kraamverzorgende voor jou inplannen.

Is een kraamverzorgende verplicht bij een thuisbevalling?

Technisch gezien is kraamzorg niet wettelijk verplicht, maar het wordt sterk aangeraden. Zonder kraamverzorgende mist de verloskundige een essentiële assistent tijdens de bevalling, en ook de nazorg in de eerste week is van groot belang voor de veiligheid van moeder en kind. De meeste verloskundigen werken alleen samen met gezinnen die kraamzorg hebben geregeld.